सुवार्ता

 -Heâe. efkeâjCe ueesheerme
  dØeeÛeeÙe&, Lee@ceme ye@efhdšmše keâe@uespe heehe[er, JemeF&
 
 ‘ceemlej’ ns veeJe GÛÛeejleeÛe ceePÙee ØeeLeefcekeâ MeeUsleerue les efoJeme [esàÙeebmeceesj GYes jenleele. meeOes keâhe[s, meeOeer jenCeer Je efJeÅeeLÙeeËyeöue Deheej leUceU nerÛe lÙeebÛeer Kejer DeesUKe nesleer.
 MeeUsÛee ieCeJesMe Demees, ie=nhee" Demees, Jeiee&le jebiesves peeCes Demees, Jeiee&le ue#eCe osCes Demees, hee{s cnCeCes Demees, keâefJelee cnCeCes Demees efkebâJee hejer#esle veeheeme nesCes Demees – DeMee efkeâleerlejer ØemebieebceOÙes ceej KeeuuÙeeefMeJeeÙe Deecner Jeiee&letve Iejer hejleeÙeÛees veener.
 ceej KeeuuÙeeveblej Iejer cee$e Meeble jeneÙeÛes. Iejele Skeâ Meyoner yeesueeÙeÛee veener. keâejCe MeeUsle ceemlejebveer ceejuÙeeÛes Iejer keâUues lej Iejeleerue Je[erue ne ‘ogmeje ceemlej’ DeeCeKeer efMe#ee keâjCeej, ¢eeÛeer ØeÛeb[ Yeerleer JeešeÙeÛeer. DeMee JesUer Deecneuee DeeOeej DemeeÙeÛee lees Heâkeäle DeeF&Ûee heoj.
 efØeÙe efce$eebvees, ‘ceemlej’ Ùee MeyoeceOÙes ØeÛeb[ efMemle nesleer. 'Master was always right' DeMeer meceepeeÛeer OeejCee nesleer. lÙeecegUs yeepeejele ceemlej efomeues keâer efJeÅeeLeea heUtve peeÙeÛes. Deepe cee$e heefjefmLeleer Guešer Peeueer Deens. Deepe yeepeejele efkebâJee cee@ueceOÙes efJeÅeeLeea efomeuee keâer ceemlejÛe keâOeer keâOeer ogmeNÙee efoMesves efveIetve peelees. keâejCe ne efJeÅeeLeea keâesCelÙee ¤heele, keâesCelÙee mJe¤heele meceesj ÙesF&ue DeeefCe keâeÙe yeesuesue ÙeeÛee vesce vemelees. ceemlej ¢ee MeyoeÛee DeLe& mecepetve IesCes Deepe Heâej DeeJeMÙekeâ Deens. ‘mej’ ns DeeojeÛes mebyeesOeve Deens; cee$e ‘ceemlej’ ¢ee Meyoele mebmkeâej, DeelceerÙelee, leUceU, yeebefOeuekeâer, cetuÙeebÛeer hesjCeer keâjCeeje Je YeefJe<ÙeJesOekeâ Demee JÙeehekeâ DeLe& o[uesuee Deens.
 ‘ceemlej’ ne Meyo Fb«epeerleerue 'Master' ¢ee Meyoeheemetve ceje"erle Deeuee Deens. Master ne Meyo ue@efšve Yee<esleerue Magister Ùee Meyoeheemetve efvecee&Ce Peeuee Deens. Magister cnCepes ceeie&oMe&keâ, %eeve osCeeje, %eeveJeble, vesle=lJe keâjCeeje DeeefCe ØeYeeJeer efMe#ekeâ.
 ceemlej cnCepes kesâJeU hee"Ÿehegmlekeâ efMekeâJeCeeje efMe#ekeâ veJns; lej peerJeve Ie[efJeCeeje, DeeÙeg<ÙeeÛeer DeeJneves hesuetve vesCÙeeme leÙeej keâjCeeje JÙeefkeäleceòJe efvecee&lee nesÙe. neleele lÙeebÛÙee Ke[t Demelees. HeâUe ns lÙeebÛes cewoeve Demeles DeeefCe neleeleerue [mšj peCet Ûeewkeâej-<ešdkeâej ceejCeejer lÙeebÛeer ye@š Demeles.
 ceemlejebÛÙee neleele Ú[er DemeeÙeÛeer DeeefCe les cnCeeÙeÛes, ‘‘Ú[er Jeepes Úced Úced, efJeÅee ÙesF& Ieced Ieced…!’’ ‘‘Ûeuee, hee{s yeesuee… keâefJelee cees"Ÿeeves cnCee… Syeermeer[er peesjele yeesuee…’’ ceemlejebÛÙee neleele keâe"er efomeleeÛe meeje Jeie& Skeâe leeueele DeYÙeeme ke⤠ueeieeÙeÛee. ceie Deecneuee cewoeveeJej KesUeÙeuee mees[ues peeÙeÛes. lees DeeceÛÙeemee"er DeYetlehetJe& DeeveboeÛee #eCe DemeeÙeÛee.
 Deepe ‘keâe@heexjue heefveMeceWš (Meejerefjkeâ efMe#ee) keâer mJeÙebefMemle?’ ne efMe#eCe #es$eeleerue ÛeÛexÛee efJe<eÙe Deens. efMe#eCeele efMemle vemesue lej efJeÅeeLeea efoMeenerve, De%eeveer DeeefCe yesefHeâkeâerj nesT Mekeâlees. DeepeÛeer keâener GoenjCes DeeheuÙee meceesj Deensle. hetJeeaÛÙee keâeUele ceemlejebÛee Oeekeâ, lÙeebÛee hene[er DeeJeepe, neleeleerue keâe"er DeeefCe lÙeebveer kesâuesueer efMe#ee ¢eecegUs Deveskeâ efJeÅeeLeea Ie[ues. Deepe Deveskeâ ÙeMemJeer efJeÅeeLeea mJele: keâyetue keâjleele, ‘‘ceemlejebÛÙee efMe#escegUsÛe DeeceÛes YeefJe<Ùe Ie[ues.’’
 cee$e DeepeÛee efJeÅeeLeea JesieUe Deens. lÙeeÛÙeemee"er mJeÙebefMemle DeefOekeâ cenòJeeÛeer Deens. lÙeeuee mecepetve IesCes, lÙeeÛÙeeMeer mebJeeo meeOeCes, lÙeeuee ØesjCee osCes, Øeeslmeenve osCes, cegKÙe ØeJeenele meeceeJetve IesCes DeeefCe lÙeeÛÙee Ûegkeâe mekeâejelcekeâ heæleerves lÙeeÛÙeemeceesj ceeb[Ces ¢eekeâ[s DeeOegefvekeâ efMe#eCeele efJeMes<e ue#e efoues peele Deens.
 DeepeÛÙee efMe#eCeeÛeer efoMee 'Fear to Respect' DeeefCe 'Punishment to Positive Discipline' DeMeer Demeueer heeefnpes. je°^erÙe efMe#eCe OeesjCe (NEP 2020), yeeuenkeäkeâ DeeefCe DeeOegefvekeâ efMe#eCeMeeŒe ÙeebÛeerner nerÛe Dehes#ee Deens.
 MeeUsle ueeieuesueer efMemle efJeÅeeLÙee&uee Iejelener efMemleefØeÙe yeveJeles. lees osMeeÛee peyeeyeoej veeieefjkeâ yevelees. meceepeeØeefle Deeheueer yeebefOeuekeâer DeesUKelees DeeefCe DeeheuÙee meJe& Yetefcekeâe peyeeyeoejerves heej hee[lees. Deelee ØeMve Demee Deens keâer MeeUsleerue hetJeeaÛeer ‘ceemlejebÛeer efMe#ee’ ÙeesiÙe nesleer, keâer DeepeÛeer ‘mJeÙebefMemle’ ner mebkeâuhevee DeefOekeâ ÙeesiÙe Deens?
 ceesyeeF&ue : 91 58 45 43 34