heefjmebJeeo – 4 – डिसेंबर २०२५


 
 ef¡emleefJeÛeejebÛee vesumeve ceb[suee ¢eebÛÙee peerJeveeJejerue ØeYeeJe
  – efjÛe[& vegveerme, cesueyeve&
 
 yejesyej hemleerme Je<eeËhetJeea, cnCepes 22 veesJnWyej 1995 jespeer Ie[uesueer Iešvee. vesumeve ceb[suee oef#eCe DeeeføeâkesâÛes DeOÙe#e PeeuÙeeuee kesâJeU Je<e&Yej nesTve iesues nesles. DeOÙe#eerÙe Øeemeeoeletve hemeea Ùegšej ¢eebvee pesJeCeeÛeb efveceb$eCe efceUeueb. vesumeve ceb[sueebmeesyele menYeespeve? DeeCeKeer kegâCeer njKetve iesuee Demelee; heCe hemeea neojues. keâejCe osKeerue lesJe{bÛe Yeejer nesleb.
 lÙeeDeeOeer leerme Je<ex, cnCepes 1965ÛÙee megceejeme hemeea oef#eCe DeeeføeâkesâÛÙee JeCe&És<eer jepeJešerle mejkeâejer DeefYeÙeeskeälee (Public Prosecutor) cnCetve keâeÙe&jle nesles. vesumeve ceb[suee ¢eebÛeer S.Sve.meer. ner mebIešvee (Deeeføeâkeâve ve@Meveue keâeB«esme) lelkeâeueerve DevÙeeÙeer DeeefCe pegueceer jepeJešerÛÙee efJejesOeele Peie[le nesleer. lÙeeceOÙes mebhe, ceesÛex, efveoMe&ves Deeoer ceeie& neslesÛe; heCe S.Sve.meer.Ûee Skeâ efJeYeeie meMeœe ue{Ÿeele osKeerue iegbleuee neslee. lÙeele ceb[suee meef›eâÙe nesles.
 efJejesOekeâebÛee keâeše keâe{eÙeÛee Demesue lej je°^õesneÛÙee DeejesheeFlekeâe ogmeje jeceyeeCe GheeÙe veener. lesJne ceb[suee DeeefCe lÙeebÛÙee Deveskeâ meeLeeroejebÛeer Oejhekeâ[ keâ¤ve lÙeebÛÙeeJej je<š^õesneÛee Deejeshe "eskeâuee iesuee ¢eele Dee§eÙe& veJnles. ‘efjJeesefveÙee š^eÙeue’ cnCetve Øeefmeæ heeJeuesuÙee ¢ee KešuÙeele mejkeâejer DeefYeÙeeskeälee cnCetve hemeea ¢eebveer DeeheuÙee ‘yeesueJelÙee OevÙeeÛeer’ cepeea Fceeves Fleyeejs meebYeeUCÙeemee"er Deeheueb meejb keâmeye heCeeuee ueeJeueb DeeefCe je°^õesneÛÙee iegv¢eeuee ce=lÙegob[eefMeJeeÙe heÙee&Ùe veener, Demee ÙegefkeäleJeeo keâ¤ve onener DeejesheeRÛÙee HeâeMeerÛeer ceeieCeer kesâueer. megowJeeves, yeÛeeJe he#eeÛee ÙegefkeäleJeeo DeeefCe he[Åeeceeieerue Deeblejje°^erÙe oyeeJeecegUs Dee" ceefnvÙeeleÛe efvekeâeueer ueeieuesuÙee ¢ee KešuÙeele Skeâ meeLeeroej efveoex<e megšuee lej yeekeâer meeNÙee DeejesheeRvee Deepevce keâejeJeemeeÛeer efMe#ee efceUeueer.
 ceb[sueebvee HeâeMeerÛeer efMe#ee JneJeer cnCetve Deeheueb meejb Jeefkeâueer keâewMeuÙe heCeeme ueeJeuesuÙee DeeefCe lÙeebÛÙee lee®CÙeeÛeer DeeefCe GcesoerÛeer meòeeJeerme Je<ex efnjeJetve IesCÙeele Jeeše DemeuesuÙee hemeeAÛee met[ oef#eCe DeeeføeâkesâÛÙee veJeefveJee&efÛele DeOÙe#eebveer keâmee IÙeeJee? hemeeAÛÙee cegmekeäÙee DeeJeUuÙee iesuÙee veenerle keâer lÙeebvee KeesšŸee iegv¢eele iegbleJeuebner veener; lej ceb[sueebveer lÙeebvee mevceeveeves pesJeeÙeuee yeesueeJeueb. hemeea ns Oecee&ves pÙet. cnCepes KeeCÙeeÛeb meesJeUb DeesJeUb. meòeeJeerme Je<ex leg®bieeleerue yesÛeJe, efveke=â° DeeefCe Dehegjb KeeCeb KeeJeb ueeieuesuÙee ceb[suee ¢eebveer hemeeakeâjlee ‘keâesMej’ (Ùengoer ueeskeâebÛee efJeefOeJele Deenej) pesJeCeeÛeer meesÙe kesâueer DeeefCe cegKÙe cnCepes ¢ee pesJeCeeÛee lÙeebveer ‘FJnsvš’ kesâuee veener.
 DeeheuÙeeuee ceejneCe keâjCeeNÙee DeeefCe ›egâmeeJej efKeUCeeNÙee Ùengoer DeeefCe jesceve jepÙekeâlÙeeËvee ÙesMetves #ecee kesâueer keâejCe ‘les keâeÙe keâjleele les lÙeebvee "eTkeâ veJnles’. DeeheuÙee DeeÙeg<ÙeeÛÙee GcesoerÛÙee meòeeJeerme Je<eeËÛeb ceelesjb keâjCeeNÙee hemeeauee ceb[sueebveer ef¡emleeÛÙee efMeJeCegkeâervegmeej #eceeMeerue YeeJevesves ceeHeâ kesâueb, ‘lees keâeÙe keâjle neslee ns lÙeeuee ceenerle Demetvener!’
 efheueeleves pesJne ÙesMetuee cejCeob[eÛeer efMe#ee "es"eJeueer lesJne ÙesMetves lÙeeuee oes<e efouee veener. lees efheueeleuee cnCeeuee neslee keâer let kesâJeU legPee DeefOekeâej yepeeJeerle Deensme, heCe pÙeeves ceuee legPÙee neleer meesheJeues Deens, lÙeeÛes heehe cees"s Deens. vescekeâer nerÛe YeeJevee ceb[suee ¢eebÛÙee "eÙeer nesleer. lÙeebveer hemeeAvee meebefieleueb keâer ceePee legPÙeeJej keâener jeie veener. let legPeb keâle&JÙe keâjerle nesleeme, ceer ceePeb. ceb[suee jepekeâejCe keâjCeejs veJnles; lej ‘jepeOece&’ heeUCeejs meÛÛes ueeskeâvesles nesles. lÙeebÛÙee jepekeâejCeele És<eeuee veJns; lej osMeeuee ØeLece mLeeve nesles. leg®bieeleerue yes[Ÿee efveKeUuÙee lejer YetlekeâeUeÛÙee yes[Ÿee De[keâJetve IesTve lÙeebvee DeeheuÙee DeeefCe osMeeÛÙee YeefJeleJÙeeMeer KesU keâjeÙeÛee veJnlee.
 oef#eCe DeeeføeâkesâÛÙee mJeeleb$Ùe ue{Ÿeele SkeâJeerme npeejebntve peemle ueeskeâebÛeb efMejkeâeCe Peeueb. ner Peeueer %eele Deekeâ[sJeejer. keâener œeesleevegmeej ne Deekeâ[e SWMeer npeejebntve peemle Deens. DeveskeâebÛee ÚU Peeuee, Iejboejb GodOJemle Peeueer. mebmeej GOeUues. meenefpekeâÛe pesJne ieesNÙeebÛeer pegueceer meòee efveJe[CegkeâerÛÙee vescemleceeiex GueLetve keâeàÙee yengpeveebÛÙee neleer meòee Deeueer lesJne osMeeleerue keâener Yeeieeble met[eÛeer Yee<ee Deeie Ye[ketâ heenle nesleer. Deveskeâebvee vÙeeÙe nJee neslee. [esàÙeemee"er [esUe, oeleemee"er oele.
 leg®bieele Demeleevee ceb[suee ¢eebvee cenelcee ieebOeer DeeefCe ceeefš&ve uÙetLej efkebâie ¢eebÛÙee DeefnbmesÛÙee efJeÛeejebÛee DeYÙeeme keâjeÙeÛeer mebOeer efceUeueer nesleer. cenelcee ieebOeer DeeefCe ceeefš&ve ¢ee oesIeebJej ÙesMet ef¡emleeÛÙee efMekeâJeCegkeâerÛee ØeYeeJe neslee. ‘[esàÙeemee"er [esUe vÙeeÙe ueeJeuee lej meejb peie DeebOeUb nesF&ue’, ¢ee cenelcee ieebOeeRÛÙee JeÛeveeMeer megheefjefÛele DemeuesuÙee ceb[sueebveer efyeMehe [sPeceb[ štšt ¢eebÛÙee DeOÙe#elesKeeueer Skeâ ÛeewkeâMeer DeeÙeesie vesceuee. ef¡emleer hejbhejsle ‘melÙe’ DeeefCe ‘mecesš’ ¢ee mebkeâuhevee Kethe cenòJeeÛÙee Deensle. ceb[sueebveer ØemLeeefhele kesâuesuÙee DeeÙeesieeÛeb veeJeÛe ‘melÙe DeeefCe mecesš DeeÙeesie.’ ueeskeâebveer ¢ee DeeÙeesieeheg{s mee#e efoueer, DeeheuÙee YeUYeUlÙee peKecee GIe[Ÿee kesâuÙee. ÚU, ceejneCe, DehenjCe, nlÙee DeMee Deveskeâ Deeheyeerleer keâLeve kesâuÙee. pÙeebveer Deeheeheues iegvns heojele Iesleues DeeefCe ceeHeâer ceeefieleueer lÙeebvee ¢ee DeeÙeesieeves #eceeoeve efoues, keâejCe efJepeÙeeÛee Gvceeo meepeje keâjCes veJns; lej mecesš Ie[Jetve DeeCeCes. oesve ogYebieuesuÙee meceepeebvee Skeâe je°^erÙe ØeJeenele meeceerue keâ¤ve IesCes ns ceb[suee ¢eebvee DeefOekeâ cenòJeeÛeb nesleb. DeeOegefvekeâ Ùegieele, meeJe&peefvekeâ #ecesÛeb ¢eehes#ee DeefOekeâ ùoÙemheMeea GoenjCe efceUCeb cegefMkeâue Deens.
 oef#eCe Deeeføeâkesâle Deveskeâ peceeleer Deensle. ceb[sueebÛee pevce Keesmee ¢ee peceeleerle Peeuee. ceb[sueebÛes Je[erue ¢ee peceeleerÛes ÛeerHeâ cnCepes Lees[keäÙeele mejoej nesles. lÙeecegUs ceb[suee jepesMeenerle pevceues DeeefCe Jee{ues Demes cnšues lej les JeeJeies veener. ef¡emleer cesLee@ef[mš hebLeerÙe Demeuesueer lÙeebÛeer DeeF& osJeYeesUer DeeefCe Oeeefce&keâ nesleer. lÙeecegUs meeNÙee YeeJeb[ebÛeb efMe#eCe efceMevejer MeeUsle Peeueb. ceb[suee ¢eebÛeb veeJe Kejb lej keâesueerLeueeLeue ceb[suee Demeb nesleb. cee$e MeeUsÛÙee heefnuÙeeÛe efoJeMeer yeeFËveer meebefieleueb, ‘Deepeheemetve legPeb veeJe vesumeve DeeefCe lesÛe veeJe lÙeebveer DeefYeceeveeves efcejJeueb. efceMevejer MeeUsle lÙeebvee ef¡emleeÛeer DeesUKe Peeueer. heg{s keâe@uespe peerJeveele lÙeebveer mšg[bš ef¡e§eve DemeesefmeSMeveceOÙes meef›eâÙe Yeeie Iesleuee DeeefCe yeeÙeyeueÛes DeYÙeeme Jeie&osKeerue Iesleues. MeeUe DeeefCe keâe@uespe peerJeveele efceUeuesuÙee ef¡emleeÛÙee efMekeâJeCegkeâerÛee DeeOeej lÙeebvee peerJeveYej hegjuee. lÙeebÛÙee keâener efce$eebveer lÙeebvee keâcÙegefvemš efJeÛeejOeeje mJeerkeâejeÙeuee ØeJe=òe keâjCÙeeÛee ØeÙelve kesâuee; heCe keâcÙegefvemš efJeÛeejmejCeerle osJeeuee mLeeve DeeefCe ceeve veener, ner yeeye lÙeebvee lÙeebÛÙee OeejCesÛÙee efJe®æ Jeešueer DeeefCe leer Jeeš lÙeebveer šeUueer.
 oef#eCe DeeeføeâkesâceOeerue SleösMeerÙe ueeskeâebvee DeeheuÙee osMeele mevceeveeves peielee ÙeeJes, lÙeebÛÙeeJej iegueeceefiejerÛes peerJeve peieCÙeeÛeer mekeäleer nesT veÙes, ¢eemee"er ceb[sueebÛÙee S.Sve.meer. mebIešvesÛee Meebleleeceeiee&ves ue{e Ûeeuet neslee. heCe JeCe&És<eer mejkeâej keâener yeOele veJnles. oj ceefnvÙeeuee o[heMeenerÛes veJeerve keâeÙeos Ùesle nesles. DeefnbmesÛeer keâeme mees[eÙeÛeer veener Demes efkeâleerner cnšues lejer ceb[sueebÛee Oeerj megšle Ûeeueuee neslee. JeebefMekeâ efJeYeepeve keâeÙeceÛeb ve° keâjeJeb DeeefCe ueeskeâMeenerÛÙee keâeWoCeele meJeeËvee meceeve nkeäkeâ efceUeJes, ¢eemee"er ØeeCe iesuee lejer yesnòej ne efJeÛeej ØeyeU Peeuee DeeefCe ceb[sueebveer S.Sve.meer.Meer mebueive DemeuesuÙee DeeefCe ‘Scekesâ’ ¢ee DeeÅee#ejebveer DeesUKeuÙee peeCeeNÙee ÛeUJeUerle meef›eâÙe Yeeie Iesleuee. jsuJes, hetue Deeoer mejkeâejer DeemLeeheveebJej nuues keâ¤ve mejkeâejuee pesjerme DeeCeeÙeÛeb ne ¢ee mebIešvesÛee cegKÙe nslet. cee$e ¢ee nuuÙeele peerefJeleneveer šeUCÙeemee"er les keâše#eeves ØeÙelveMeerue Demele.
 DeeheuÙee heefJe$e cebefojeÛee yeepeej ceeb[uÙeeÛes heentve ef¡emlener ›eâesefOele Peeuee neslee DeeefCe Deemet[eÛes keâesj[s Dees{tve lÙeeves yeepeejyemeJÙeebvee cebefojeletve efnmekeâeJetve ueeJeues nesles. efve{e&JeuesuÙee mejkeâejJej DeefnbmesÛÙee cee$esÛee efleUYejosKeerue heefjCeece nesle veener cnCetve GodefJeive PeeuesuÙee ceb[sueebvee peerJeveeÛÙee ceOeuÙeeÛe šhhÙeeJej, Deieoer Lees[Ÿee keâeUemee"er neleer Meœe OejeJesmes Jeešues. keâoeefÛele ef¡emleeÛes ›eâesOeerle ¤he lÙeebvee lÙeeJesUer YeeJeues DemeeJes; heCe lÙeecegUs mejkeâejves lÙeebÛÙeeJej onMeleJeeoerÛee efMekeäkeâe cee¤ve lÙeebÛÙeeJej ØeoerIe& keâejeJeemeeÛeer Jeeš megkeâj keâ¤ve Iesleueer.
 DeeheuÙee ueeskeâebvee ieesNÙee JebMeefJeÉs<eer jepÙekeâlÙeeËÛÙee pegueceer peesKe[eletve cegkeäle keâjCÙeeÛee OÙeeme leg®bieele Demeleevee osKeerue lÙeebvee mJemLe yemet osle veJnlee. yeensjerue Ie[ecees[eRJej lÙeebÛeb yeejkeâeF&ves ue#e nesleb.
 JeebefMekeâ YesoYeeJeeÛÙee OeesjCeecegUs Peeuesueer peeieeflekeâ veeÛekeäkeâer DeeefCe veekesâyeboer, osMeebleie&le DemJemLelee DeeefCe DeeefLe&keâ hesÛe ¢eecegUs jepeJeš IeeÙekegâleerJej DeeuÙeeÛes ceb[sueebvee peeCeJeues. jepeJešerleerue keâener menevegYetleerMeerue veslÙeebmeesyele ceb[sueebveer mebheke&â Jee{Jeuee, peesheemeuee, Debleie&le leCeeJe, DeMeeblelee DeeefCe obiesOeeshes LeebyeJeCÙeemee"er ceb[sueemeejKee veslee leg®bieeyeensj DemeeÙeuee nJee ns jepeJešeruee Gceietve Ûegkeâueb. lÙeebveer kesâJeU ceb[sueebvee Ske⚟eebvee leg®bieeletve meMele& mees[CÙeeÛeer Dee@Heâj efoueer. ceb[sueebveer leer meeHeâ Oeg[keâeJetve ueeJeueer. Deeheues one menkeâejer leg®bieele me[le mees[tve efceUJeuesueb mJeeleb$Ùe lÙeebvee vekeâes nesleb. keâoeefÛele pee@veÛÙee MegYeJele&ceeveeleerue ‘pes let ceuee efoues Deensle, lÙeeletve Skeâner ceer njJeuee veener’ ¢ee JeekeäÙeeÛee iegbpeejJe lÙeebÛÙee ceveele Iegcele DemeeJee!
 MesJešer, mejkeâej vejceueb. ceb[sueebÛeer Je menkeâeNÙeebÛeer megškeâe Peeueer DeeefCe 1994 meeueer meeJe&ef$ekeâ efveJe[Cegkeâe heej he[uÙee. ceb[sueebÛÙee he#eeuee ØeÛeb[ yengcele efceUeueb. [erkeäueske&âÛeer ve@Meveue heešea meheMesue hejeYetle Peeueer. DeeheCe efpebkeâuees lÙeeÛee Deevebo meepeje keâjleevee hejeYetle PeeuesuÙee efJejesOeer he#eeuee lÙeebveer keâmhešemeceeve uesKeueb veener, lej je°^erÙe Skeâelcelee meeOelee ÙeeJeer cnCetve lÙeebvee meòesle Yeeieeroejer efoueer, mejkeâejceOÙes cebef$eheob efoueer. ceveeÛeb SJe{b cees"sheCe oeKeJeCeeje veslee efJejUeÛe!
 Deveskeâ Deeeføeâkeâer meceepeheæleerle ‘Gyebgšg’ leòJe ØeOeeve ceeveueb peeleb. heeef§eceelÙe osMeeble DeelcekeWâefõle peerJeveheæleerÛee GoesGoes Deens. DeeeføeâkesâceOÙes ‘Gyebgšg’ ne menpeerJeveeÛee ieeYee mecepeuee peelees. Gyebgšg leòJeele ‘ceer’hes#ee ‘DeeheCe’uee cenòJe Deens. ‘ceer’ceOeerue DeelceØeew{erhes#ee ‘Deecner meejs’ceOeerue DeefYeceeve Deens. ‘DeeheCe meejs Deenesle cnCetve ceer Deens’, ner YeeJevee Deens. cnCetve ef¡emleeÛÙee efMekeâJeCegkeâermeesyele ceb[sueebveer DeeheuÙee peerJeveele ‘Gyebgšg’ leòJe%eeveeÛee megjsKe cesU meeOeuee neslee.
 DeeheuÙee 'Long Walk to Freedom' ¢ee DeelceÛeefj$eeleerue ‘keâeUskegâó efoJeme’ ¢ee ØekeâjCeele ceb[suee ef¡emleeÛÙee efMekeâJeCegkeâerÛee DeeheuÙeeJej PeeuesuÙee heefjCeeceeÛeer mee#e osleele. les cnCeleele, ‘ceer Heâejmee Oeeefce&keâ veener; heCe yeeÙeyeueceOeerue efMekeâJeCeervegmeej JeeieCÙeeÛee ØeÙelve keâjlees. ueeskeâebveer pemes legceÛÙeeMeer JeeieeJes DeMeer legceÛeer FÛÚe Deens, lemesÛe legcner lÙeebÛÙeeMeer Jeeiee Demeb yeeÙeyeue meebieles. ÙeesiÙe keâeÙe ns mecepeCeb vesnceerÛe meesheb vemeleb, lejerner ceer ¢ee efveÙeceevegmeej Ûeeuelees.’
 meeNÙee ceeveJepeeleeruee heeheebÛÙee peesKe[eletve cegkeäle keâjCÙeemee"er ef¡emleeves ceeLÙeeJej keâešŸeeÛee cegkegâš JeeieJeuee, ›egâmeeJejerue ÙeeleveeceÙe ce=lÙet mJeerkeâejuee. DeeheuÙee osMeyeebOeJeebvee iegueeceefiejerÛÙee yebOeveeletve cegkeäle keâjCÙeemee"er ‘Yeejlejlve’ ceb[sueebveer ØeoerIe& leg®bieJeeme meesmeuee, Deeheueb GYeb DeeÙeg<Ùe JesÛeueb. DeeleeÛÙee meeJe&peefvekeâ peerJeveele ef¡emleevegJele&veeÛeer DeMeer GoenjCes DeYeeJeevesÛe Dee{Uleerue!
  (uesKekeâ cetUÛes JemeF&keâj Demetve ‘Jee[JeUer MeyokeâesMe’ ¢ee meeefnlÙeke=âleerÛes efvecee&les Deensle.)
 YeüceCeOJeveer : 0061412997719