DeeÙes, yeehetme kebâÙe iesueeÙe… – डिसेंबर २०२१


  – efHeâueerhe Ûeeboer, heeÛetyeboj, JemeF&
 
 pÙeeJesUer peieeleerue megceejs 75 meeiejer je°^ebÛÙee celmÙe ceb$eer cenesoÙeebÛeer efouueerle 18-22 veesJnWyej 1997 jespeer YeJÙeefoJÙe heefj<eo Peeueer lÙeeble ‘‘21 veesJnWyej peeieeflekeâ ceefÛÚceej efove’’ cnCetve Ieesef<ele keâ¤ve lÙeele kesâjUÛes efve:mJeeLeea, DevegYeJeer ‘celmÙeyeeyee’ Heâe. Lee@ceme keâesÛesjer ÙeebÛeer ÛesDejceveheoer Skeâceleeves efveÙegkeäleer kesâueer iesueer. lÙeeÛeJesUer efouueerleÛe YeejleeÛÙee nJeeceeve KeelÙeeÛÙee ÛeerHeâ FbefpeefveÙej lep%eheoer JemeF& heeÛetyebojÛeer Skeâ keâesUer le®Ceer efceme «esše efhešj keâesUer efnÛeer efveÙegkeäleer Peeueer. Ùeekeâefjlee heeÛetyeboj ÙesLes efleÛee YeJÙe ieewjJe meceejbYe Meemeve, ieeJekeâer Je ceÛÚerceej mebmLeebleHexâ meepeje nesle Demeleevee lÙee le®CeerÛÙee kegâšgbyeeÛÙee ceeieerue og:Keo IešveebÛee peerJeveheš Deßetbvee Jeeš keâ¤ve meg¤ Peeuee…
 keâener Je<eeËhetJeea efleÛeer DeeF& ‘jsefpevee’ ves lee®CÙeele DeeOeeeflcekeâ Je Oeeefce&keâ efMe#eCe hetCe& keâ¤ve ieesJee keâe@vJnWšceOÙes efmemšj (veve) nesCÙeemee"erÛeer leÙeejer hetCe& PeeuÙeeJej lÙeeÛe DebOeejer je$eer Skeâe vejeOeceeves jsefpeveeJej heeMeJeer yeueelkeâej keâ¤ve jsefpeveeÛeer megboj YeeJeer mJehves OegUerme efceUefJeueer. G<e:keâeue neslee neslee keâeUje$e Peeueer. le®CeheCeer efleuee megefMeef#ele le®Ceebkeâ[tve ueiveemee"er pÙee ceeieCÙee Ùesle neslÙee lÙee ¢ee ØekeâjCeeves yebo PeeuÙee. MesJešer mJele:Ûes megboj peerJevener mebheefJeCÙeeÛeer leer Jeeš henele DemeleeveeÛe Skesâ efoJeMeer ‘Deceve’ Ùee yeesšerÛee leeb[sue efhešj ne iejerye, hejbleg melMeerue Je megboj DeMee le®CeeÛeer efleuee ueiveeÛeer ceeieCeer Deeueer. nes vee keâjlee keâjlee Skeâ efoJeme leve-ceveeÛee megJeCe&ceOÙe meeOetve efleves ueiveeme neskeâej efouÙeeJej meeOesheCeeves ueive keâeÙe&›eâce heej he[uee. heg{s jsefpeveeves efhešjÛÙee DeeF&men lÙee 15²20 ÛÙee keâejJeer-yeebyet Je PeeheebÛÙee Peeshe[erle, MesCeeves meejJeuesueer peceerve Ùee efmLeleerle mebmeej meg¤ kesâuee. keâener JesUe leer ceemeUer efJeketâve Iejmebmeej ÛeeueJet ueeieueer.
 lÙeeveblej oesve Je<eeËle lÙeebvee ‘«esše’ veeJeeÛÙee megboj iees[ cegueerÛeer osCeieer efceUeueer. «esšeÛÙee megboj efvejeieme mJeYeeJeeves jsefpevee Je efhešjÛeer leerve-Ûeej Je<ex Deeveboele iesueer. Skesâ efoJeMeer ceÛÚerceejerme peelesJesUer efhešjves cegueeruee keâ[sJej, DeeF& Je jsefpeveeuee peJeU IesTve cnšues, ‘‘jsefpevee, legPes efmemšj nesCÙeeÛes mJehve Yebieues Demeues lejer Deelee DeeheuÙee «esšeuee DeeheCe efmemšj keâ¤. lÙeemee"er efleÛes Fb«epeer MeeUsÛes kesâ. peer. De@[efceMeve, ÙeggefveHeâe@ce&, hegmlekesâ, KesUCeer F. mee"er ceer keâener jkeäkeâce yeÛele keâ¤ve DeeuleejeceOÙes "sJeueer Deens. leer IesTve GÅeeÛe efleÛes De@[efceMeve Ies.’’ ne otj°erÛee Mew#eefCekeâ Je Oeeefce&keâ efveCe&Ùe Ssketâve jsefpeveeuee cees"e Deevebo Peeuee. lÙeeveblej cegueerÛes Ûegbyeve IesleuÙeeJej cegueerves ØeMve kesâuee ‘yeehhee kebâJee ÙesMeerue?’ lÙeeJej Heâkeäle efmcele keâ¤ve efhešj leeb[sue ceÛÚerceejerme efveIetve iesuee.
 lÙeeefoJeMeer efhešjÛÙee peeàÙeele Yejhetj ceemeUer efceUeueer nesleer. lÙeecegUs Deeveboeves lees yeesšerÛÙee [skeâJej yemetve Skeâe«elesves «esšeÛÙee YeeJeer peerJeveeÛeer megboj mJehves heenle neslee, ‘meerieue’ he#ÙeebÛes LeJes efÛelkeâej Je efÛeJeefÛeJeeš keâjle G[le nesles. heef§ecesme ceeJeUleerÛÙee metÙee&ÛÙee meesvesjer efkeâjCeebveer DeekeâeMe leebye[s nesTve MesJešer ‘kegâ"s yeg[euee lees meesvÙeeÛee ieesUe’ ner yeeueheCeerÛeer megboj keâefJelee efhešjuee Dee"Jeueer. Lees[ŸeeÛe JesUele DeekeâeMeele Ûengyeepetveer keâeUskegâó {ie pecee nesT ueeieuÙeeJej ner JeeoUehetJeeaÛeer Meeblelee Deens, ns otj°erÛÙee efhešjves DeesUKetve lÙeeves lJeefjle DeeheuÙee menkeâeNÙeebvee JeeoUeÛeer hetJe& keâuhevee osTve ¢ee PebPeeJeeleeme yes[jheCes PegbpeCÙeeÛeer leÙeejer kesâueer, lÙee Dekeâmceele DeeuesuÙee PebPeeJeeleer Ûe›eâerJeeoUeves meJe&$e nenekeâej ceepeJetve Keesue mecegõeleerue yeesšer, efkeâveeNÙeeJejerue Iejs-oejs, Mesleer-yeeieeÙeleer FlÙeeoeRÛes ceneYeÙebkeâj vegkeâmeeve kesâues. keâejCe lÙeeJesUer MeemeveeÛÙee nJeeceeve KeelÙeeleHexâ 24 leeme Deieesoj ceÛÚerceejebvee JeeoUeÛee FMeeje osCeejer DeeOegefvekeâ Ùeb$eCee veJnleer. meoj JeeoUele efhešj leeb[sueÛeer ‘Deceve’ yeesš Yejkeâšueer Je efleÛes Fbefpevener yebo he[ues. Keesue mecegõele meJe& JeeoU«emle yeesšeRvee ‘MeesOet kegâ"s efkeâveeje’ Demee Ùe#eØeMve he[tve peerJe Je yeesšer JeeÛeJeCÙeemee"er meJe& meeiejheg$e Oe[he[le nesles, lÙeeÛeJesUer yeesšeRleerue keâener YeeefJekeâ ‘megkeâeCet Ies js ØeYet legPÙee neleer, JeunJe js ceePeer veeJe ves efkeâveejer’ DeMeer DeejeOevee Je jesPejerÛeer peheceeU keâjerle JeeoUeMeer Pegbpele nesles.
 lÙeeÛeefoJeMeer mekeâeUerÛe vesnceerØeceeCes efhešjÛeer helveer jsefpevee ceemeUer efJekeâCÙeemee"er [eskeâerJej ceemeUerÛeb Heâueb-šesheueb IesTve DeveJeeCeer ceeefCekeâhetj veekeäÙeeJe¤ve veewhee[e, Ûeewkeâ, ÛeÛe& MespeesU Je yejecehetj ceeiex ieuueesieuueer Ûeeueueer Demelee DeÛeevekeâ DeeuesuÙee Ûe›eâerJeeoUeves efleÛes ceemeUermen Heâueb-šesheueb otj Hesâkeâueb iesueb. leer Ieeyejueer Je JeeoUeÛeer keâuhevee DeeuÙeeJej leer ÚesšŸee «esšemee"er Je Iej iee"CÙeemee"er mewjeJewje OeeJeleÛe efj#eeves lJeefjle heeÛetyebojuee heesnÛeueer. Deeheueer Peeshe[er Je meemetmen cegueeruee MeesOet ueeieueer. lesJne MespeejerCe cnCeeueer, ‘‘yeeÙe iees legPeer Peeshe[er G[tve iesueer Deens. hejbleg heesjer Je meemet ceePÙee Iejer megjef#ele Deensle.’’ lÙeeÛeJesUer lÙee ueneveiÙee «esševes DeeF&uee efyeueietve, ‘‘DeeÙes, kegâ"b nesleerme? yeehetme kebâÙe iesueeÙe? keâJeb Ùesue?’’ Demes LejLejlÙee Dees"eves efJeÛeejues. lÙee ceeÙeueskeâer nbyej[e Heâes[tve j[le neslÙee. JeeoU, yeesšer, efhešj kegâ"s Demesue? Ùee efÛeblesleÛe efoJeme ceeJeUuee. MespeejCeerves ‘‘jspeer, leguee megkeäÙeeÛeb efÛebÛeJeCeer Je heesjeruee leelÙeeÛee heesuee Je jesšŸee DeeCeuÙeeve lÙee KeeTve Ies, veÙe meebiet vekeâesme keâejCe heesjerve oesheejMeerve keâeÙeÛeb veÙe Keeuueb… ’’ GÅeeÛee G<e:keâeue keâmee Demesue? Ùee efÛeblesves jsefpeveeves mebhetCe& je$e j[leÛe peeietve keâe{ueer.
 efkeâveeNÙeeJej JeeoUeÛee leerve vebyejÛee yeeJeše Heâ[keâle neslee. jsefpeveeÛee heleer efhešj Je lÙeeÛÙee Deceve yeesšerÛeer Keyej kegâCeerÛe osle veJnles, megceejs oesve efoJemeeveblej efkeâleer yeesšer DeeuÙee Je efkeâleer yeekeâer ÙesCeej Deensle, lÙeeÛeer ceeefnleer mebmLee "sJele nesleer. «eghe«egheves keâener yeesšer efkeâveeNÙeeJej Ùesle neslÙee, MesJešÛÙee Ùeeoervegmeej JemeF&Ûeer ‘Deceve’ yeesš Je KeesefÛeJe[ŸeeÛeer ‘SkeâefJeje’ yeesš ÙesCes yeekeâer neslÙee. lÙeebÛÙeemee"er ieeJekeâerves oJeb[er efhešefJeuÙeeves Deveskeâ yeesšer lÙeebÛÙee MeesOeeLe& Keesue mecegõele jJeevee PeeuÙee. megceejs 50 meeiejer cewueeÛÙee DeblejeJej ØeLece ‘Deceve’ yeesš Je veblej otjJej ‘SkeâefJeje’ ¢ee yeesšer veebie¤ve GYÙee DemeuesuÙee efomeuÙee. oesvner yeesšeRÛeer Fbefpeves yebo he[uesueer nesleer. yeesšeRleerue iecele šeketâve šeketâve KeueeMeer Lekeâues nesles. meJe&peCe oesve efoJeme GheeMeerÛe nessles. lÙeebvee MeesOeeLe& yeesšerletve ÛeneheeCeer Je pesJeCe efouÙeeJej lÙeebÛÙeekeâ[tve og:Keo yeeleceer meceesj Deeueer keâer Deceve yeesšerleerue efhešj leeb[sue ne oesve efoJemeebhetJeeaÛe JeeoUele yeg[euee neslee, keâejCe Deceve yeesšerleerue DeeefoJeemeer KeueeMeer ne ØeÛeb[ ueešsves mecegõele otjJej Heâskeâuee iesuee neslee Je lÙeeuee JeeÛeefJeCÙeemee"er efhešj leeb[sue lÙee cenekeâeÙe ueešebJej mJeej nesTve efpeJeeÛeer yeepeer cee¤ve lÙee yeg[CeeNÙee DeeefoJeemeer le®Ceeuee DeeheuÙee hee"erJej IesTve DeOee& leeme ueešebÛÙee efJe®æ efoMesves heesnle ÙesTve lÙeeme yeesšerJej Ûe{efJeues. meJe& KeueeMeer megškesâÛee efveÕeeme mees[le DemeleeveeÛe owJe hegvne Dee[ Deeues Deved Skeâe cenekeâeÙe ueešsves Lekeâuesuee efhešj otjJej Hesâkeâuee iesuee. ØeÛeb[ ueešebcegUs [eskesâ Je Úeleeruee ceej yemeuÙeeves, heesnCÙeeÛes Yeeve njJeuesuee Je cegefÛÚ&le Peeuesuee efhešj ueešebJej Jej-Keeueer nesle oÙee&ÛÙee he=‰YeeieeJe¤ve MesJešer efomesveemee Peeuee. yeesšerleerue meJe& KeueeMeebveer mebhetCe& efoJeme lÙeeÛee MeesOe IesCÙeeÛee ØeÙelveele Demeleevee yeesšerÛes Fbefpevener yebo he[uÙeeves lÙeebÛes keâ°ceÙe ØeÙelve DemeHeâue Peeues. lÙeeble oesve-leerve JesUe mebhetCe& yeesšÛe GuešCÙeeÛes /yeg[CÙeeÛes Øemebiener Deeues.
 MesJešer Fbefpeve efyeIe[uesuÙee oesve yeesšeRvee šesF&ie keâ¤ve (oesjKeb[ebveer yeebOetve) Dee" leemeebveer meJe& MeesOeeLe& yeesšer mebOÙeekeâeUer heeÛetyebojÛÙee efkeâveeNÙeeJej DeeuÙee. lesLes pevemecegoeÙe npej neslee. lÙeeveblej SkeâefJeje yeesš KeesefÛeJe[ŸeeÛÙee efkeâveejer megjef#ele vesTve lÙeebÛÙee leeyÙeele efoueer. Deceve yeesšerÛes KeueeMeer efkeâveeNÙeeuee Glejues. hejbleg lÙeele jsefpeveeÛee heleer Je «esšeÛee yeehetme veJnlee. cnCetve «esše DeeF&uee cnCeeueer, ‘‘DeeÙes yeehetme veÙe efomebÙe, lees keâÙeb iesueeÙe, keâJeb Ùesue?’’ cnCetve ceeÙeueskeâeRmen veeleueiener Deeskeämeeyeeskeämeer j[t ueeieues. keâener JesUeves j[CeeNÙee ceeÙeueskeâeRÛes meeblJeve kesâuÙeeJej pevemecegoeÙe pe[ Deble:keâjCeeves ceeie&mLe Peeuee.
 Øeehle heefjefmLeleervegmeej jsefpeveeves DeeheuÙee ceeieerue og]:KeeJej efveÙeb$eCe "sJetve otj°erves «esšeÛÙee GppJeue YeefJe<Ùeemee"er efoveÛeÙee& meg¤ "sJeueer. vewmeefiekeâjerlÙee Je efMe#eCeeves «esše GÛÛe megefMeef#ele nesle iesueer. Meemeveeves efouesuÙee ceole jkeâcesletve Gjuesueer jkeäkeâce jsefpeveeves iejerye cegueebÛÙee efMe#eCeemee"er mebmLesle pecee keâ¤ve hejeshekeâejeÛee veJee DeeoMe& Ieeuetve efouee. MesJešer «esševes veeskeâjerÛes Deeuesues meJe& keâe@ue bveekeâe¤ve pÙee keâejCeemleJe ‘nJeeceeve KeelÙeeÛee JeeoU Ùesle Deens’ ne MeemeveeÛee FMeeje JesUerÛe ve efceUeuÙeeves mecegõele keâ°keâjer ceÛÚerceejebvee Oeeskeâe efvecee&Ce Peeuee, DeMeeÛe JeeoUele Jeef[ueebÛes yeg[tve efveOeve Peeues nesles, lemesÛe DeeF&Jeef[ueebÛes ceuee efmemšj keâjCÙeeÛes mJehve nesles ¢eebÛes mcejCe keâ¤ve «esševes ‘efmemšj nesTve ØeYetÛÙee ceàÙeele Oeeefce&keâ mesJeekeâeÙe& keâjCes’ efkebâJee MeemeveeÛÙee nJeeceeve KeelÙeeleHexâ JeeoUeble ceÛÚerceejebÛes j#eCe keâjCes’ ¢ee SkeâeÛe veeCÙeeÛÙee oesve yeepet Deensle, ns DeeheuÙee DeeF&me efmeæ keâ¤ve hešJetve efouÙeeJej MesJešer nJeeceeve KeelÙeebleÛe heoeefOekeâejer nesTve npeejes ceÛÚerceejebÛes JeeoUeheemetve mebj#eCe keâjCÙeeÛee Â{ efve§eÙe kesâuee.
 lÙeevegmeej efleves nJeeceeve Je meeiejer efJe%eeheveeJej nwõeyeeo ÙesLes heer. SÛe.[er. kesâuÙeeJej MeemeveeÛÙee ceoleerves «esšeuee FœeeÙeue Ùee osMeele nesCeeNÙee ‘mebÙegkeäle je°^ (Ùegvees) nJeeceeveyeoue Ùee heefj<eosme’ ‘Jeu[& Jesoj kebâš^esue/Fbšj ieJnve&ceWšue he@veue Dee@ve keäueeÙecesš ÛeWpe’ FlÙeeoeRÛÙee meKeesue DeYÙeemeemee"er hee"efJeCÙeele Deeues. «esše ngMeej Je De@keäšerJn DemeuÙeeves hejer#esle heefnuÙee ßesCeerle heeme PeeuÙeeJej leer Yeejleele hejleueer.
 heg{s efleves FœeeÙeue ceesefncesÛÙee heefj<eosÛee DenJeeue efouueer heoeefOekeâeNÙeebvee efouee. lÙee DenJeeueevegmeej ‘[e@huej j[ej Ùeb$eCesÉejs Meslekeâjer Je ceÛÚerceejebvee DeefleJe=°er, hetj Je Ûe›eâerJeeoUemebyebOeer leepÙee yeelecÙee lJeefjle osCÙeemee"er Skeâ megefveÙeespeerle ‘efJekeâeme ceemšj hue@ve’ keWâõ Meemeveeme meeoj kesâuee. lees keâener keâeueeJeOeerle cebpetj nesTve Deeuee. lÙeecegUs keâce&Oece& mebÙeesieeves keWâõerÙe ceb$eeueÙeeves «esšeÛeer meceejbYehetJe&keâ YeejleerÙe nJeeceeve KeelÙeele ‘ÛeerHeâ FbefpeveerÙej lep%e’ cnCetve efveÙegkeäleer kesâueer. lÙeeÛeJesUer «esšeÛes [esUs heeCeeJeues keâejCe efleÛes mJehve meekeâej Peeues nesles Je ne ceeve efleves DeeheuÙee DeeF&-Jeef[ueebme Dehe&Ce kesâuee. keâener keâeueeJeOeerleÛe efleves ‘[e@huej j[ej Ùeb$eCee’ ØelÙeskeâ meeiejer jepÙeeble keâeÙee&efvJele keâ¤ve YeejleerÙe Feflenemeele ØeieleerÛes heefnues heeTue šekeâues.
 «esšeÛÙee DeepeÛÙee veeiejer melkeâej meceejbYeeme MeemekeâerÙe, meJe& ceÛÚerceej mebmLee, ieeJekeâer lemesÛe ceÛÚerceej yeebOeJe cees"Ùee mebKÙesvse GheefmLele nesles. meg®Jeeleerme meJeeËÛes mJeeiele kesâuÙeeJej ØeemleeefJekesâveblej DeOÙe#eebveer melkeâejcetleea «esše Je efleÛÙee DeeF&me mšspeJej yeesueeJetve ceevÙeJejebÛeer oesve-leerve Yee<eCes PeeuÙeeJej «esšeÛee meefš&efHeâkesâš, ef[«eer Je yeef#emes osTve lemesÛe efleÛÙee DeeF&me heg<he-iegÛÚ osTve melkeâej keâjCÙeele Deeuee. heg{s keWâõerÙe nJeeceeveKeeles cebef$ecenesoÙeebveer DeeheuÙee Yee<eCeele «esšeÛÙee DeeF&Ûes og:Keo Øemebie, «esšeÛee pevce, Jeef[ueebÛes JeeoUele ogozJeer efveOeve, «esše efmemšj keâer nJeeceeve lep%e, Oe[e[erÛes efMe#eCe Je MesJešer ÛeerHeâ FbefpeveerÙej lep%e heo Demee DebOeejebletve ØekeâeMeekeâ[s peeCeeNÙee ØeJeemeeÛeer meefJemlej ceeefnleer efouÙeeJej GheefmLele pevemecegoeÙe og:KeeÛÙee meeiejele yeg[euee… ‘DebOesjsces Skeâ efÛebieejer’ ØeceeCesÛe «esše¤heer Skeâ lespeefmJeveer DeeheCeebme efceUeueer Deens. DeepeÛee efoJeme megJeCe& De#ejele efueefnuee peeF&ue. keâejCe DeepeÛe efouueer jepeOeeveerle 21 veesJnWyej Ùee peeefielekeâ ceÛÚerceej efoveeÛeer mLeehevee keâ¤ve lÙeele cee. Heâeoj Lee@ceme keâesÛesjer ¢eebÛeer ÛesDejceveheoer efveJe[ Peeueer Deens. lemesÛe Deepe FLes YeejleeÛÙee nJeeceeve KeelÙeeÛÙee ÛeerHeâ FbefpeefveÙej lep%eheoer JemeF& heeÛetyebojÛeer cee. «esše efhešj keâesUer efnÛeer efveJe[ ¢ee oesvner Iešvee meeiejheg$eebvee ceneve Je ØesjCee osCeeNÙee Deensle.
 heg{s nJeeceeveKeeles cebef$ecenesoÙeebveer cee. «esše efueefKele ‘DeeÙes yeehetme kebâÙe iesueeÙe…? Ùee meeiejheg$eebbvee JeeefnuesuÙee hegmlekeâebÛÙee ØeleerÛes šeàÙeebÛÙee iepejele ØekeâeMeve kesâues. meoj hegmlekeâ «esševes GbÛeeJetve melkeâejeme Gòej osleevee meebefieleues keâer, ceePÙee keâesUer yeebOeJeebvees, Ùeeheg{s JeeoUs, cenehetj Je heeTme ÙeebÛeer veJeerve mš^sve efvecee&Ce nesTve ‘Fbšj ieJnve&ceWšue he@vesue Dee@ve keäueeÙeceWš ÛeWpe’ vegmeej Yeejleebleerue Deveskeâ yebojs Je efkeâveejs meeiejeble yeg[tve peeCÙeeÛeer MekeäÙelee Deens, ÙeeÛeer oKeue IÙeeJeer Je Ùeeheg{s ‘DeeÙes yeehetme kebâÙe iesueeÙe?’ Demes efJeÛeejCÙeeÛeer JesU ceePÙeemeejKeer DeeheuÙee keâesUer ueneve yeeuekeâebJej ÙesCeej veener. keâejCe JeeoUebheemetve ceÛÚerceejebÛÙee mebj#eCeeÛeer DeeOegefvekeâ Ùeb$eCeeÛeer hetJe& JÙeJemLee ceer kesâueer Deens, keâjerle Deens Je Ùeeheg{sner keâjerle jenCeej… Demes Kebyeerj DeeÕeemeve Yeejleebleerue ceÛÚerceejebvee efoues. lÙeeveblej meoj hegmlekeâ «esševes DeeheuÙee DeeF&me Dehe&Ce kesâues, DeeF&ves cees"Ÿee og:Keeves les hegmlekeâ Deeheues mJeieeaÙe heleer efhešj ÙeebÛÙee Øeeflecesme meceefhe&le kesâuÙeeJej DeeÙeespekeâebveer «esšeÛÙee DeeF&Ûes Je meJeeËÛes DeeYeej ceevetve melkeâej meesnàÙeeÛeer meebielee kesâueer.